Jak pisać

Jak przygotować konspekt książki?

Konspekt, czyli planowany spis treści lub mapa książki to jeden z pierwszych elementów mających na celu przygotowanie się do pisania. Jego celem jest zaplanowanie treści, które mają pojawić się w książce. Niezależnie od tego, czy piszesz poradnik, biografię czy powieść – warto stworzyć sobie ogólny obraz książki. Zanim przejdziesz do konspektu, zachęcam – przemyśl ideę i wizję książki oraz stwórz obraz czytelnika.

Myśl przewodnia – idea książki

Pierwszym elementem tworzenia koncepcji książki jest odpowiedzenie sobie na pytanie z czym tak naprawdę pozostawisz czytelnika. Co jest Twoim celem? Gdyby miał zapamiętać tylko jedną myśl z Twojej książki – co by to była za myśl?

Jeśli piszesz książkę o wychowaniu nastolatka – to główną myślą może być: Zrozum nastolatka, a zbudujesz z nim udane relacje. Jeśli piszesz książkę o hodowli kwiatów – głównym przesłaniem może być: Stwórz taras pełen kwiatów i zapewnij swojej rodzinie niezapomniane miejsce relaksu.

Po prostu chodzi o to, byś wiedział, jaka główna myśl Ci przyświeca. Gdy już ją masz – niech stanie się ona takim wspólnym mianownikiem każdego rozdziału. I wcale nie chodzi o to, byś tę myśl powtarzał jak mantrę w każdym rozdziale. Ale żebyś o niej pamiętał, bo wtedy piszesz w sposób spójny i uporządkowany.

Jak będzie wyglądać Twoja książka?

Jak wyobrażasz sobie swoją książkę? Będzie miała okładkę twardą czy miękką? Obwolutę, skrzydełka, zakładkę? Będzie powleczona błyszczącą czy matową folią? A może będą tylko niektóre elementy wyróżnione błyszczącym lakierem, albo tłoczeniami?

Jak będzie wyglądała okładka? Co się na niej pojawi? Będzie jedynie napisem, czy pojawi się jakiś rysunek, a może Twoje zdjęcie? W jakiej kolorystyce będzie Twoja okładka? Czym się wyróżni spośród innych?

Jak obszerna będzie Twoja książka? Ile będzie mieć stron? Będzie zawierać jakieś rysunki, wykresy lub zdjęcia? Na jakim papierze będzie drukowana? Białym czy jakimś kremowym, eko czy tzw. objętościowym (nieco grubszy ale lekki).

Chcesz aby miała wersję elektroniczną i zgodną z formatami przeznaczonymi na czytniki, tablety, telefony i laptopy? Czy tylko interesuje Cię wersja papierowa? A może rozważasz także stworzenie audiobooka?

Przeglądając różne książki – pomyśl o tym, które rozwiązania Ci się w nich podobają, a które nie. I stwórz w swojej wyobraźni wygląd Twojej idealnej książki. A następnie opisz jak będzie wyglądać Twoja książka.

Tutaj może tylko jedna uwaga. To, co wymyślisz – niekoniecznie musi później być zrealizowane w 100%. Być może nie wszystkie Twoje pomysły będą możliwe do spełnienia. Na etapie produkcji dobrze jest porozmawiać z kimś, kto Ci opowie, które rozwiązania są dobre dla Twojej książki, które mają ekonomiczny sens. Ale to, w jaki sposób Ty będziesz widział książkę – pozwoli Ci ją po prostu lepiej pisać.

Dla kogo piszesz?

Zdefiniowanie kim jest Twój czytelnik to jeszcze jeden ważny element przygotowań. Koniecznie opisz swojego idealnego czytelnika. Czy to jest kobieta czy mężczyzna? W jakim wieku? Czy jest człowiekiem zamożnym czy niekoniecznie? W jakiej grupie społecznej funkcjonuje? Jakim językiem się porozumiewa (czy np. jest to młodzieżowy żargon, czy elokwentny sposób mówienia)? Co jest ważne dla Twojego czytelnika? Jakimi wartościami kieruje się w życiu? Czym zajmuje się na co dzień? Co go cieszy?

W jakich okolicznościach sięgnie po Twoją książkę? Czy coś szczególnego przeżył lub jest w jakimś szczególnym momencie życia? Czego będzie w szukał w Twojej książce? Rozrywki? Zabawy? Refleksji? Wskazówek? Wiedzy? Wsparcia?

W jaki sposób będzie czytał tę książkę? Przed snem? Latem w parku? Na plaży? W poczekalni u lekarza? A może w metrze lub autobusie? Na łące? W podróży? W kuchni? Rano? Wieczorem?

Opisz wszystko co jest ważne z punktu widzenia tematyki i gatunku Twojej książki. Odpowiedź, że to dla szerokiego grona odbiorcy – nie jest dobrą odpowiedzią. Nawet jeśli finalnie sięgną po Twoją książkę różni ludzie – Ty opisz idealnego czytelnika.

Będzie Ci łatwiej pisać, gdy stworzysz obraz osoby, do której kierujesz swoja książkę.

Jak stworzyć konspekt książki

Znając główną ideę książki, mając stworzony jej obraz i wiedząc do kogo piszesz – pora na konspekt! Czyli szablon, pewien szkielet, który nada książce określoną strukturę.

Dlaczego warto mieć konspekt?

Konspekt jest ważny, bo tworzysz podwaliny czegoś, za czym będziesz podążać, czego się będziesz trzymać, do czego będziesz się odwoływać. To dzięki niemu widzisz swój cel i wiesz co pisać każdego dnia. To Twój plan działania.

Dzięki temu, że stworzysz konspekt – zapanujesz nad treścią. Najlepsze książki to te, w którym nie pojawił się chaos. Czytając książkę – jedne treści muszą wynikać z innych, nie może być wrażenia, że niektóre zdania są niepotrzebne, a w innych miejscach czegoś zabrakło.

Przygotowując konspekt – osiągasz dwa ważne cele:

  • Ty będziesz wiedział co i kiedy pisać (unikniesz bezproduktywnego gapienia się w pustą kartkę papieru)
  • Czytelnikowi oszczędzisz chaosu, czyli przykujesz uwagę czytającego i tym samym sprawisz, że o Twojej książce będzie się pozytywnie wypowiadał.

Jak przygotować konspekt?

Konspekt przygotuj jak najprościej. Jeśli tylko nie piszesz naukowego dzieła, to najlepiej jeśli Twój konspekt będzie zawierał po prostu tytuły przyszłych rozdziałów i ewentualnie podrozdziałów. Nie jestem za tym, żeby tworzyć mocno zagłębione struktury, na przykład spisy treści 5 poziomowe. Im prościej – tym lepiej.

Ma być czytelnie, przejrzyście. Tak, że siadając do pisania – za każdym razem wiesz, co masz pisać.

Ważne!

Pierwotny konspekt służy przede wszystkim Tobie. Daj więc sobie prawo do jego drobnych modyfikacji podczas późniejszych prac. Jeśli widzisz, że któryś rozdział mocno rozbudowałeś – może da się go podzielić na dwa krótsze rozdziały? Krótsze rozdziały wygodniej się czyta.

Może z któregoś rozdziału całkiem zrezygnujesz, bo wystarczą Ci dwa akapity na wyczerpanie tematu? Może w takim razie ten mini-rozdzialik włączyć w inny? Może pierwotne nazwy rozdziałów trzeba będzie zmienić?

Konspekt jest dla Ciebie. Żaden polonista nie będzie oceniał Twojego planu pracy. Tobie ma on ułatwiać tworzenie. A dopóki piszesz – Twój tekst żyje. Ma więc prawo się nieco zmieniać.

Już na etapie tworzenia konspektu, patrz na swoją książkę oczami czytelnika. Czy będzie widział przejrzystość rozdziałów? Czy będzie miał wrażenie uporządkowania i przemyślenia treści? Czy sposób w jaki ułożyłeś treść, będzie zachęcał do dalszego czytania?

Narzędzia?

Czy są potrzebne jakieś specjalistyczne narzędzia do pracy nad książką? A w szczególności do zaplanowania treści? Pewnie znalazłoby się wiele. Tak naprawdę wystarczy kartka i długopis. I są autorzy, którzy najpewniej czują się pisząc i rozrysowując swoją książkę na papierze.

Jeśli poszukujesz innych rozwiązań, to podam kilka przykładowych:

  • EDYTOR TEKSTU. Jakikolwiek. Od notatnika począwszy, przez Worda, Libre Office’a – po różnego rodzaju aplikacje, z których możesz korzystać online, typu dokumenty Google czy różnego rodzaju notatniki np. Evernote. Pewnie znajdziesz całą masę notatników, edytorów i rozwiązań na różne urządzenia, systemu operacyjne itp.
  • MINDOMO – to rozwiązanie, z którego często korzystam, bo lubię kolorowe mapy myśli. Mindomo.com to strona, na której można tworzyć mapy myśli. Ma sporo opcji – można zaprosić innych do tworzenia jednego projektu, można dodawać notatki, zmieniać kolory, tworzyć mapy w różnych stylach. Kilka pierwszych map myśli można stworzyć bezpłatnie. Dla mnie jest to świetne narzędzie właśnie do przygotowania konspektu.
  • WATTPAD – to serwis przygotowany specjalnie dla osób piszących. Szczególnie dla początkujących, dla których pisanie jest prawdziwą pasją i frajdą. Jest cała społeczność, można publikować swoje dzieła itp. Ale to, co mi się podoba to właśnie możliwość prostego stworzenia rozdziałów. Jeśli nie chcesz tworzyć nie wiadomo jak rozbudowanej pracy, z podrozdziałami i podrozdziałami tych podrozdziałów – to wypróbuj wattpada. Mając prostą strukturę rozdziałów – łatwo wypełnisz je treścią. W jednej z zakładek znajdziesz m.in. miejsce na opis. Umieść tam streszczenie swojej książki. Druga zakładka to właśnie spis treści. Tam możesz stworzyć swój konspekt.

Przykład konspektu

Na potrzeby tego artykułu stworzyłam konspekt za pomocą MINDOMO. Zrobiłam to prosto, ale możliwości mindomo są spore. Można używać ikon, wgrywać multimedia itp. Ja jednak preferuję proste rozwiązania. Konspekt dla mojego artykułu wygląda tak:

Rys. Konspekt jako mapa myśli może być stworzony za pomocą mindomo.com

Jeśli piszesz konspekt na kartce (edytorze) wyglądałby on tak:

Jeśli analizujesz wnikliwie, to możesz zauważyć, że to, co w konspekcie było jako jeden podpunkt (Jak? Narzędzia) w efekcie rozpisałam na dwa odrębne moduły. I to jest właśnie ta sytuacja, że możesz rozplanować jeden rozdział, a wyjdą dwa – i to jest w porządku. A w planowanym zakończeniu też jest nieco inaczej. Pamiętaj – konspekt jest dla Ciebie.

Na zakończenie

Podsumowując, chciałabym, abyś został z kilkoma ważnymi myślami na temat konspektu:

  • warto przygotować plan pracy – planowany spis treści, czyli konspekt
  • idea książki, jej wizualizacja oraz opisanie czytelnika – to ważne elementy przygotowań, przyłóż się do nich
  • konspekt jest dla Ciebie – jeśli podczas pisania coś wyjdzie inaczej niż początkowo zakładałeś – to też jest okey
  • wybierz narzędzia, które są dla Ciebie najwygodniejsze – edytor tekstu, notatnik, mindomo, wattpad, czy kartka i długopis – to Twój wybór
  • prostsze rozwiązania bywają często lepsze

***

Mam nadzieję, że ten artykuł wniósł nową wiedzę? W komentarzu napisz mi, co było dla Ciebie ważne. Twoje słowa stanowią dla mnie zachętę do dalszego pisania. Jestem Ci więc bardzo wdzięczna za kilka słów, które zostawisz mi w komentarzu. Dziękuję!

7 thoughts on “Jak przygotować konspekt książki?

  1. Dziękuję za ten tekst i za porady. Będę wracać. Ja długie formy, zawsze zaczynam od wizualizacji. Nie rozbudowuje w ten sposób, że wiem już czy okładka twarda czy miękka, ale tworzę okładkę. Nie chcę wiedzieć, co naprawdę tworzę.

  2. Dziękuję Pani bardzo za te cenne porady i wskazówki. Na pewno jeszcze do Nich będę wracała, gdy ruszę z pisaniem książki.
    Serdecznie,
    Weronika Kalupa

  3. Dla mnie najlepiej pasuje długopis i zeszyt tylko mam problem z pisaniem za pomocą klawiatury włancza się jakaś blokada i koniec.
    Dziękuję za porady.

  4. Bardzo dobry artykuł. Dzięki niemu mam wyraziste spojrzenie na kwestie przygotowania konspektu. Cenne wskazówki, które wykorzystam w przygotowaniu do napisania swojej pracy, Dziękuję Pani bardzo. Dodam tylko, że osobiście preferuje kartkę i długopis jako formę roboczą.
    Pozdrawiam
    PM

Pozostaw odpowiedź Monika Anuluj pisanie odpowiedzi

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *